Donald Trump yeniden ABD Başkanı olarak siyaset sahnesinde yerini alıyor. Şimdiden tartışılan konularla beraber ekonomi, göç, dış politika ve sosyal politikalar gibi çeşitli alanlarda belirgin adımlar atması bekleniyor.
Ekonomi alanında Trump’ın önceliklerinden biri, önceki döneminde de vurgu yaptığı gibi, Amerika Birleşik Devletleri’nin iç piyasasını güçlendirmek ve çalışan sınıfın ekonomik refahını artırmak olabilir. Bu doğrultuda vergi indirimi, yerli sanayiyi destekleyen teşvikler ve serbest ticaret anlaşmalarını gözden geçirme gibi politikaları yeniden devreye sokabilir. Özellikle, Çin ile olan ticari ilişkilerde daha sert bir tavır benimseyerek Amerikan şirketlerinin yurtdışına çıkışını sınırlayıcı adımlar atabilir.
Göç politikaları, Trump’ın başkanlık gündemindeki ana başlıklardan biri olmaya devam edecektir. Meksika sınırına duvar örülmesi gibi sert göçmen politikalarının devamı gelecektir. Yasadışı göçmenlerle mücadele ve sınır güvenliği konularında daha sıkı önlemler almayı hedeflemesi olasıdır. Aynı zamanda, belirli göçmen gruplarına yönelik kısıtlamaları artıracak politikalar öne çıkabilir.
Dış politika konusuna gelindiğinde, “Önce Amerika” sloganıyla yola çıktığı ve ulusal çıkarları ön plana koyan bir yaklaşım sergilemesi beklenebilir. NATO gibi uluslararası ittifakların masraflarını sorgulayan bir tavrı devam ettirebilir ve ABD’nin dış yardımlarını azaltmaya yönelik adımlar atabilir. Orta Doğu’da daha fazla askeri angajmandan kaçınma, ancak İran gibi ülkelere karşı sert bir tavır alma stratejisi izleyebilir.
Sosyal politikalar açısından, muhafazakar değerlere vurgu yaparak, yargı sisteminde muhafazakar hakimlerin atanmasını devam ettireceği öngörülebilir. Özellikle, dini özgürlükler ve ikinci değişiklik hakları gibi konularda muhafazakar tabanın taleplerine yönelik adımlar atabilir. Çevre politikalarında ise, fosil yakıtlara dayalı enerji politikalarını yeniden ön plana çıkarması ve Paris İklim Anlaşması’ndan uzak durmaya devam etmesi beklenebilir. Ancak tüm bunların uygulanması öncelikle Kongre’nin yapısı ve kamuoyunun desteğine bağlı olarak şekillenecektir. Yeni Başkan’ın liderliği altında Amerika’nın izleyeceği yol haritası, sadece iç politikada değil, uluslararası alanda da dikkatle izlenecektir.
İkinci başkanlık döneminde Avrupa, Çin, Rusya ve diğer küresel aktörler ile ilişkilerinin nasıl şekilleneceği, ilk dönemindeki politikalarına vurgu yaparak daha net tahmin edilebilir. Avrupa ile ilişkilerde, Trump’ın ikinci döneminde de transatlantik ittifaklarda belirli gerilimler yaşanması olasıdır. Trump’ın NATO gibi uluslararası organizasyonlara daha az mali katkı yapma isteği, Avrupa’daki müttefikleri tarafından endişe ile karşılanabilir. Özellikle Almanya ve Fransa gibi büyük Avrupa ülkeleriyle ticaret ve savunma harcamaları konusunda yaşanabilecek anlaşmazlıklar, daha önceki sert tutumunun devam etmesi halinde daha da derinleşebilir. Bununla birlikte, Avrupa Birliği’nin ABD’nin korumacı ticaret politikalarına karşı kendi ekonomisini korumak için benzer adımlar atması da mümkün.
Çin ile olan ilişkiler, ikinci dönemde de daha da gerilimli bir hal alabilir. İlk döneminde başlatılan ticaret savaşlarının devamı ve Çin’in ekonomik ve teknolojik büyümesine karşı alınan sert önlemler sürdürülebilir. Çin’in Belt and Road Initiative gibi küresel projelerine karşı daha aktif bir karşı duruş sergilenmesi ve Asya-Pasifik bölgesinde ABD-Çin rekabetinin artması beklenebilir.
Rusya ile ilişkilerde ise Trump’ın daha önceki dönemde Vladimir Putin ile olan ilişkilerine bakıldığında, daha yakın bir işbirliği gözlemlenebilir. Ancak bu durum, ABD içindeki muhalefet ve uluslararası topluluk tarafından eleştirilere yol açabilir. Trump’ın Rusya’ya uygulanan yaptırımları hafifletmesi veya Kırım’daki durum gibi tartışmaları görmezden gelmesi, transatlantik ittifaklarında ve Özellikle Doğu Avrupa ülkelerinde tepki yaratabilir.
Diğer aktörler, Trump’ın “Önce Amerika” politikasının devamıyla, ABD’nin uluslararası arenada daha çekingen ve kendi çıkarlarına odaklı bir tutum izlemesini bekleyebilir. Orta Doğu’da, Trump’ın İsrail’e verdiği destek sürebilirken, İran ile olan gerilimlerin devam etmesi veya daha da artması muhtemeldir. Aynı zamanda, Trump’ın Asya-Pasifik bölgesindeki müttefikleriyle daha sıkı ilişkiler geliştirme veya Kuzey Kore ile olan nükleer silah görüşmelerinde daha sert bir tutum benimseme ihtimali de gündeme gelebilir.
Bu koşullar altında, Trump’ın ikinci döneminde uluslararası ilişkilerde yaşanabilecek değişiklikler, hem müttefikleri hem de rakipleri için yeni stratejik hesaplamalar gerektirebilir. ABD’nin dünya sahnesindeki rolü ve bu rolü nasıl oynayacağı, küresel dengenin nasıl şekilleneceği konusunda belirleyici olacaktır.